Wist je dat whisky pas in 2024 écht duurder werd door accijns?

Whisky lijkt de afgelopen jaren steeds duurder te zijn geworden. Veel whiskyliefhebbers en liefhebbers van andere dranken denken dat dit vooral komt door stijgende belastingen, maar het verhaal ligt genuanceerder. In werkelijkheid bleef de accijns op whisky in Nederland jarenlang volledig onveranderd.

Tussen 2014 en 2024 gebeurde er helemaal niets op het gebied van accijnzen of prijsverhogingen voor whisky. Er was inflatiecorrectie, geen kleine jaarlijkse verhogingen, maar simpelweg tien jaar lang hetzelfde tarief. Dat betekent dat alcohol in die periode, gecorrigeerd voor inflatie, eigenlijk relatief goedkoper werd. De prijs in de winkel steeg wel, maar dat had andere oorzaken dan belasting.

Pas op 1 januari 2024 kwam daar verandering in. De accijns op alcoholische dranken, en dus ook op whisky, werd toen verhoogd van 16,86 euro naar 18,27 euro per liter pure alcohol. Dat betekent een verhoging van ongeveer 8 procent. Whiskymakers betalen dus meer accijnzen voor hun drank en dat wordt doorberekend in de uiteindelijke prijs die je in de winkel betaalt.

Maar dat had nog erger kunnen zijn. Wat veel mensen niet weten, is dat de accijnsverhoging in 2024 oorspronkelijk nog een stuk hoger zou zijn. De overheid had namelijk plannen om de belasting met 16,2 procent te verhogen. Na een enorme bak kritiek vanuit de alcoholindustrie werd dat uiteindelijk teruggebracht naar 8,4 procent. Zonder die aanpassing was whisky dus nog duurder geweest.

Voor 2025 stond een inflatiecorrectie van 2,6 procent op de planning, maar deze werd uiteindelijk geschrapt. De overheid maakte zich zorgen over de koopkracht van consumenten. Bovendien nam het aantal mensen dat hun drank net over de grens bij onze buren koopt snel toe.

Toch is het idee dat whiskyprijzen alleen stijgen door accijns niet helemaal juist. In de periode tussen 2019 en 2021 werden prijzen namelijk ook beïnvloed door internationale spanningen. En dat is in 2025 nog erger geworden met allerlei importheffingen die over en weer verhoogd werden.

En de wereldwijde spanningen helpen whisky ook niet echt. Door de oorlogen wordt alles namelijk nog duurder en daar hoort whisky mogelijk binnenkort ook bij. Met een steunpakket wil het kabinet allerlei kosten verlagen, maar dat geld moet ergens vandaan komen. En het kind van de rekening lijkt alcohol te worden met nieuwe accijnzen. Wat de verhoging wordt en of deze erdoor komt, is niet bekend.

Daarover gaat de kamer nog in beraad. De kans dat het gebeurt is reëel en daardoor zal het mogelijk ook meer gebeuren dat mensen in het buitenland gaan shoppen voor hun drams.