Wie een fles
Signatory Vintage 100 proof in zijn handen heeft, zou kunnen denken dat het een
whisky van 50 procent alcohol by volume is. Niets is minder waar. In de Signatory Vintage series
worden alle whisky’s gebotteld op een alcoholpercentage van 57,1 prcent ABV. De
verklaring vinden we in het verschil tussen het Britse en Amerikaanse
proof-systeem. Hoe dit in elkaar steekt, lees je in deze Whisky Names
Explained.
We beginnen
bij het begin: wat betekent het woord proof eigenlijk? Het Engelse woord proof
betekent in het Nederlands bewijs. Als we het hebben over sterke drank zoals
whisky betekent het dus iets als bewijs van sterkte. In de tijd dat er nog geen
moderne apparatuur was om alcohol te meten, kon een distilleerderij het
alcoholpercentage op een andere manier ‘bewijzen.’
Refractometer High Proof met 0-80% Alcohol Meetbereik Draagbare Refractometer Alcohol Meter voor Liquor And Spirits. Hoge Nauwkeurigheid ±1% voor Whisky, Cognac, Wodka, Enz.
Het bewijzen
van alcohol ging in het Verenigd Koninkrijk op een bijzondere manier. De spirit
werd vermengd met buskruit en aangestoken. Als de drank niet brandde, was hij
‘under proof.’ Als de met buskruit vermengde vloeistof wel brandde was de
spirit wel ‘proof.’
In 1816 vond
Bartholomow Sikes de hydrometer uit waardoor het een stuk makkelijker werd om
het alcoholpercentage van whisky te bepalen. De proof grens van de spirit uit
de buskruitproef bleek later op gemiddeld 57,1 procent alcohol by volume (ABV) te
liggen. Het proof systeem was ondertussen helemaal ingeburgerd en dus werd
57,1 procent ABV 100 proof. Pas in 1980 stapte het Verenigd Koninkrijk over op het
systeem van alcoholpercentages uitdrukken in ABV.
Nu we weten
dat het Britse proof systeem een test met buskruit was, gaan we kijken naar het
Amerikaanse proof systeem. In de Verenigde Staten werd het begrip US proof
gekozen om de sterkte van drank uit te drukken. ABV is op dat moment
internationaal al jaren de norm, maar de Amerikanen doen het graag op hun eigen
manier. US proof verscheen naast het ABV steeds vaker op de flessen bourbon en
Amerikaanse whiskey.
Net zoals de
Bottled in Bond traditie, hierover meer in ons artikel over de Bond-act van
1897, werd US proof langzamerhand een manier om
Amerikaanse whiskey en bourbon, vaak met een hogere sterkte, status te geven.
US proof wordt niet met een ouderwetse buskruittest vastgesteld. Het is
eigenlijk een simpel rekensommetje: neem het ABV en vermenigvuldig het met
twee. Een whisky van 46 procent wordt met deze som 92 proof en 100 proof correspondeert
met 50 procent ABV.
Wat betekent 100 proof bij whisky? Dat hangt af van het gebruikte proof-systeem. In het oude Britse systeem staat 100 proof gelijk aan 57,1% ABV, terwijl 100 proof in het Amerikaanse systeem gelijkstaat aan 50% ABV.
Waarom is Signatory Vintage 100 Proof 57,1% ABV? Signatory Vintage verwijst met 100 proof naar het historische Britse proof-systeem. Daarin werd 57,1% alcohol by volume beschouwd als 100 proof.
Hoe reken je US proof om naar ABV? Bij het Amerikaanse systeem is proof simpelweg twee keer het alcoholpercentage. Een whisky van 46% ABV is dus 92 proof en een whisky van 50% ABV is 100 proof.